Influencer Sözleşmesi: Ajans ve Marka İçin Olması Gereken Maddeler

Bir influencer sözleşmesinde en az şu maddeler bulunmalı: taraflar ve kimin kimi temsil ettiği, teslim edilecek içerikler ve yayın takvimi, reklam işaretlemesinin nasıl yapılacağı, içeriğin kullanım hakları (mecra, süre, bölge), münhasırlık, ödeme ve iptal koşulları, performans raporu. Türkiye'de reklam işaretlemesi Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği'ne (1 Ağustos 2026'dan beri md. 23/A) ve Reklam Kurulu'nun kılavuzuna, içerik kullanım hakkı ise Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na tabi olduğu için bu iki madde özellikle dikkat ister. Aşağıdaki başlıklar bir kontrol listesidir; son metni mutlaka bir hukukçuya okutun.

Sözleşmenin tarafları kim olmalı?

"Influencer ajans sözleşmesi" denildiğinde üç farklı yapı kastedilebilir ve hangisinde olduğunuzu bilmeden madde yazmak sorun çıkarır.

• Marka ile influencer arasında doğrudan sözleşme: En sade yapı. Teslimat, hak ve ödeme doğrudan iki taraf arasında düzenlenir.
• Marka ile ajans arasında sözleşme: Ajans kampanyayı kurgular, influencer'ları bulur ve yönetir. Burada ajansın influencer adına taahhütte bulunma yetkisi olup olmadığı yazılmalı; yoksa ajans söz verir, influencer bağlı olmaz.
• Influencer ile menajerlik ajansı arasında sözleşme: İçerik üreticisini temsil eden ajans, işleri bulur ve komisyon alır. Marka olarak bu ajansla çalışıyorsanız, influencer'ın ajansa verdiği temsil yetkisinin kapsamını görmek isteyin.

Hangi yapı olursa olsun ödemenin kime yapılacağı, faturanın kim tarafından kesileceği ve bir sorun çıktığında muhatabın kim olduğu ilk sayfada netleşmeli.

Teslimatlar ve yayın takvimi nasıl yazılır?

Belirsiz ifade yerine sayı ve tarih kullanın: hangi platformda, kaç gönderi, kaç hikâye, kaç video; her birinin yaklaşık süresi, yayın tarihi ve saati. İçeriğin yayında kalma süresi de yazılmalı. Kampanya sonrası silinen bir gönderi, kullanım hakkı ve ölçüm açısından sonradan tartışma yaratır.

Onay süreci de bu bölümde yer alır. Taslak ne zaman gönderilecek, marka kaç iş günü içinde dönüş yapacak, kaç revizyon hakkı var? Markanın içeriği yazarak dikte etmesi ile yalnız hatalı bilgiyi düzeltmesi arasındaki sınırı da belirleyin; influencer'ın kendi dili bozulduğunda içerik reklam gibi durur ve etkisini kaybeder.

Reklam işaretlemesi sözleşmede nasıl düzenlenmeli?

Ticaret Bakanlığı Reklam Kurulu'nun 4 Mayıs 2021 tarihli ilke kararıyla kabul ettiği Sosyal Medya Etkileyicileri Tarafından Yapılan Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Hakkında Kılavuz, örtülü reklamı yasaklıyor ve paylaşımın reklam olduğunun ilk bakışta anlaşılmasını istiyor. Bakanlığın duyurusuna göre kılavuzun öne çıkan kuralları şunlar:

• Reklam ibaresi paylaşımın renklerinden ve arka planından ayırt edilebilir, kolay okunabilir büyüklükte olmalı ve diğer etiketler arasında kaybolmamalı.
• 1 Ağustos 2026'dan beri yönetmelik gereği (md. 23/A) her reklamlı paylaşımda "Reklam" ya da "Tanıtım" ifadesi ve reklam verenin adı ya da "@[reklam veren] tarafından sağlandı" gibi bir açıklama bulunmalı; hikâye gibi kısa süreli içeriklerde bu bilgi paylaşım boyunca görünür kalmalı.
• Video ve canlı yayınlarda reklam bilgisi, izleyiciyi "daha fazla oku" gibi bir alana tıklamaya zorlamadan verilmeli.
• Influencer, henüz deneyimlemediği bir ürünü deneyimlemiş gibi tavsiye edemez; hediye edilen ürünü satın almış izlenimi yaratamaz.
• Filtre ya da efekt kullanılan görüntülerde bu durum açıkça belirtilmeli.
• Doktor, diş hekimi, veteriner hekim, eczacı ve sağlık kuruluşlarının sunduğu mal ve hizmetlerin tanıtımı yapılamaz.

Sözleşme açısından kritik nokta şu: Bakanlığa göre reklam verenler, influencer'ı bu kılavuz hakkında bilgilendirmekle, yükümlülüklere uyması için çaba göstermekle ve ihlallere karşı önlem almakla sorumlu. Reklam veren, ajans, mecra kuruluşu ve influencer uyumdan ayrı ayrı sorumlu tutuluyor. Bu yüzden sözleşmeye kullanılacak ibareyi, yerini ve platform bazında biçimini yazın; kılavuzu eke koyun ve ihlal hâlinde ne olacağını (içeriğin düzeltilmesi, ödemenin askıya alınması) belirtin.

İçerik kullanım hakları nasıl belirlenir?

Influencer'ın ürettiği fotoğraf, video ve metin, kural olarak onun eseridir. Marka bu içeriği kendi hesabında, web sitesinde ya da reklamda kullanmak istiyorsa bunun sözleşmede açıkça verilmesi gerekir. 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun 52. maddesi, mali haklara dair sözleşmelerin yazılı olmasını ve konusu olan hakların ayrı ayrı gösterilmesini şart koşuyor. "Tüm haklar markaya aittir" gibi genel bir cümle bu yüzden yeterli olmayabilir.

Yazılması gerekenler:

• Hangi haklar: Çoğaltma, yayma, umuma iletim (sosyal medya ve internette yayın), gerekiyorsa işleme (kırpma, montaj, altyazı).
• Hangi mecralar: Markanın sosyal medya hesapları, web sitesi, e-posta, basılı materyal, ücretli reklam.
• Ne kadar süre ve hangi bölge: Örneğin yayından itibaren belirli bir süre ve yalnız Türkiye.
• Ruhsatın türü: Kanun'un 56. maddesine göre sözleşmede aksi yazmıyorsa verilen kullanım izni basit ruhsat sayılır; yani influencer aynı içeriği başkalarına da lisanslayabilir. Yalnız size ait olmasını istiyorsanız bunu açıkça yazın.

İçeriği influencer'ın hesabı üzerinden reklamla desteklemek (markanın reklam bütçesiyle öne çıkarmak) ayrı bir izin konusudur; süresi ve bütçe üst sınırı ayrıca yazılmalı. İçerikte müzik, yazı karakteri ya da üçüncü kişilere ait görüntü varsa bunların lisansından kimin sorumlu olduğu da belirtilmeli.

Münhasırlık maddesi ne kadar geniş olmalı?

Münhasırlık, influencer'ın belirli bir süre rakip markalarla çalışmamasını düzenler. Dar ve açık yazılmalı: hangi ürün kategorisi, hangi markalar, yayın öncesi ve sonrası kaç gün. "Sektördeki hiçbir firmayla çalışamaz" gibi geniş ve süresiz bir madde hem uygulanması zor hem de ücret pazarlığını gereksiz yere yükselten bir taleptir. Münhasırlık istenmiyorsa bunu da yazmak, sonradan çıkabilecek "rakibinizle de çalıştı" tartışmasını önler.

Ödeme, iptal ve itibar koşulları

Ödeme maddesinde toplam bedel, ödeme takvimi (ön ödeme var mı, kalan tutar yayından sonra mı), fatura ve belgelendirme şekli yer almalı. Vergi ve belge tarafı içerik üreticisinin statüsüne göre değiştiği için bunu mali müşavirinizle netleştirin. Ürün karşılığı iş birliklerinde ürünün değeri ve iade edilip edilmeyeceği yazılmalı.

İptal maddesi iki yönlü olmalı: marka kampanyayı iptal ederse o ana kadar yapılan iş için ne ödenecek, influencer teslim etmezse ön ödeme nasıl iade edilecek? Mücbir sebep hâlleri de bu bölüme girer. Birçok marka ayrıca bir itibar maddesi ekler: influencer'ın kamuoyunda ciddi tepki çeken bir olaya karışması hâlinde markanın içerikleri yayından kaldırma ve sözleşmeyi feshetme hakkı. Bu maddenin ölçütleri somut yazılmazsa taraflar arasında yorum farkı çıkar.

Performans verisi ve raporlama

Kampanyanın sonunda neyi ölçeceğinizi baştan yazın: erişim, gösterim, etkileşim, bağlantı tıklaması, indirim kodu kullanımı. Influencer'ın hangi platform istatistiklerini, hangi tarihte ve hangi biçimde (ekran görüntüsü ya da dışa aktarılmış rapor) paylaşacağı sözleşmede olmalı. Takipçi kitlesine ilişkin verilerin paylaşımında kişisel veri içermeyen, toplu istatistiklerle sınırlı kalın.

Sözleşme kontrol listesi

• Taraflar ve temsil yetkisi açık mı?
• Teslimatlar sayı, tarih ve yayında kalma süresiyle yazıldı mı?
• Reklam ibaresi platform bazında tanımlandı mı, kılavuz eklendi mi?
• Kullanım hakları tek tek, mecra, süre ve bölgeyle sayıldı mı?
• Ruhsatın basit mi tam mı olduğu yazıldı mı?
• Münhasırlık kategori ve gün olarak sınırlı mı?
• Ödeme takvimi, iptal ve iade koşulları iki yönlü mü?
• Raporlama biçimi ve tarihi belli mi?

Influencer kampanyanızın kurgusunu, influencer seçimini ve sözleşme sürecini birlikte yönetmek isterseniz influencer pazarlama hizmetimizi inceleyebilir ya da bizimle iletişime geçebilirsiniz. Bu yazı hukuki görüş değildir; sözleşmenizin son hâlini bir avukata kontrol ettirmenizi öneririz.